Palestina: een sluipende annexatie in de schaduw van de oorlog in het Midden-Oosten

15/04/2026

Sinds eind februari 2026 heeft de oorlog in het Midden-Oosten een nieuwe dimensie gekregen. Aanvallen tussen Israël, de Verenigde Staten en Iran, en de intensivering van de vijandelijkheden in Libanon, hebben het conflict naar een regionaal niveau getild.

Terwijl de aandacht verschuift naar deze regionale escalatie, blijven de realiteiten op de Westelijke Jordaanoever, in Jeruzalem en in Gaza verslechteren. De Palestijnse bevolking leeft dagelijks onder dreiging van aanvallen, bewegingsbeperkingen, voortdurende onveiligheid en een beperkte toegang tot gezondheidszorg en essentiële diensten.

Het falen van het “staakt-het-vuren” in Gaza

In Gaza bracht het in oktober 2025 aangekondigde staakt-het-vuren een fragiele hoop. Maanden later heeft de realiteit op het terrein die hoop de bodem ingeslagen.

Volgens OCHA werden tussen oktober 2025 en eind maart 2026 nog bijna 700 mensen gedood en meer dan 1.800 gewond. Intussen bedraagt het totale aantal slachtoffers meer dan 72.000 doden en 170.000 gewonden, van wie de meerderheid vrouwen en kinderen zijn, volgens het ministerie van Volksgezondheid in Gaza.

Vandaag zijn ongeveer 1,7 miljoen mensen ontheemd, verspreid over bijna 1.600 locaties, in een drastisch ingekrompen leefruimte door de militaire zones. Voor de meesten ontbreekt nog altijd een waardig onderkomen.

Achter deze cijfers schuilen blijvende noden: toegang tot zorg, onderwijs en psychosociale ondersteuning. In veel gebieden zijn essentiële diensten ontwricht of volledig vernietigd.

Op de Westelijke Jordaanoever en in Jeruzalem nemen kolonisatie en geweld toe

Gaza blijft het epicentrum van het conflict. Tegelijkertijd voltrekt zich op de Westelijke Jordaanoever en in Jeruzalem een andere, minder zichtbare maar snel escalerende realiteit.

Ook daar laat de regionale oorlog sporen na. Op 20 maart 2026 kwamen raketfragmenten neer op de Westelijke Jordaanoever en vlak bij woongebouwen in de Oude Stad van Jeruzalem. Een medewerker van Caritas Jerusalem getuigt: “Ze zeiden dat de Oude Stad niet geraakt zou worden. Die woorden betekenden niets meer. Er zijn geen veilige plekken meer.”

Het geweld dat deze gebieden teistert, is niet louter incidenteel, maar structureel. Sinds januari 2025 zijn ongeveer 250 Palestijnen gedood en 38.000 mensen ontheemd op de Westelijke Jordaanoever, onder wie meer dan 12.500 uit het kamp van Jenin. Deze gedwongen verplaatsingen zijn het gevolg van herhaalde militaire operaties en bijna 2.000 aanvallen door kolonisten, vaak onder bescherming van het leger.

Deze evoluties maken deel uit van bredere processen van gedwongen verplaatsing en koloniale uitbreiding. Sinds 2023 zijn minstens 38 Palestijnse gemeenschappen volledig ontvolkt. In de context van de oorlog met Iran heeft de Israëlische regering bovendien 34 nieuwe nederzettingen goedgekeurd — een recordaantal.

Lees meer: Palestina: Op de Westelijke Jordaanoever gaan boeren werken met gevaar voor eigen leven

Daarnaast is er sprake van een verontrustende wetswijziging. Eind maart 2026 nam het Israëlische parlement een wet aan die de doodstraf opnieuw invoert, die in de praktijk bijna uitsluitend op Palestijnen zal worden toegepast. Caritas Europa benadrukt dat dit het recht op leven en het internationaal humanitair recht schendt.

Een steeds beperktere humanitaire toegang

De toegang tot humanitaire hulp wordt steeds moeilijker in het hele Palestijnse gebied.

De tijdelijke en gedeeltelijke heropening van sommige grensovergangen in Gaza leek een kleine verbetering te bieden. Toch blijven essentiële goederen beperkt of verboden. Medische evacuaties blijven afhankelijk van onvoorspelbare vergunningen, waardoor ernstig zieke patiënten niet overgebracht kunnen worden naar beter uitgeruste faciliteiten.

Op de Westelijke Jordaanoever leiden gesloten checkpoints en strengere bewegingsbeperkingen tot de isolatie van hele gemeenschappen. Hulpverlening wordt daardoor complex, onvoorspelbaar en soms ontoereikend.

Tegelijkertijd staat de slagkracht van veel humanitaire organisaties onder druk. Sommige activiteiten worden tijdelijk opgeschort, teams verplaatsen zich naar veiliger zones. Bombardementen, veiligheidsrisico’s en administratieve beperkingen maken het werk bijzonder moeilijk.

In deze context blijft de aanwezigheid van organisaties zoals Caritas essentieel.

Aan de zijde van de bevolking blijven, ondanks alles

Onze collega’s ter plaatse blijven zich elke dag inzetten, ondanks de uiterst moeilijke omstandigheden.

In 2025 voerden de teams van Caritas Jerusalem meer dan 21.000 medische consultaties uit in Gaza en meer dan 2.000 op de Westelijke Jordaanoever. Ze vaccineerden 1.200 kinderen in één week, verdeelden 10.000 dozen babyvoeding en begeleidden gewonden met protheses en revalidatiezorg.

Daarnaast organiseren ze voedselbedelingen, psychosociale ondersteuning en financiële hulp voor vele gezinnen.

Meer dan 125 personeelsleden van Caritas Jerusalem blijven actief in Gaza. Zij worden zelf rechtstreeks getroffen door de oorlog. Ze delen dezelfde onzekerheid en risico’s als de mensen die zij ondersteunen.

Deze toewijding eist een zware tol. Sinds het begin van het conflict zijn twee collega’s omgekomen bij bombardementen. Zij kozen ervoor om te blijven, aan de zijde van de bevolking.

Een crisis die blijft voortduren

Deze crisis verdwijnt niet. Ze verdiept zich, verandert en wordt intenser.

De oorlog in het Midden-Oosten verschuift internationale aandacht en prioriteiten. Maar op de Westelijke Jordaanoever, in Jeruzalem en in Gaza gaan verplaatsingen, vernietiging en toenemende kwetsbaarheid door.

Het internationaal humanitair recht staat onder druk: aanvallen op burgers, voortzetting van kolonisatie, beperkingen op hulp en de invoering van discriminerende wetten.

Blijven steunen is vandaag belangrijker dan ooit. Ondanks onveiligheid en verlies blijven onze collega’s aanwezig, dicht bij de noden van getroffen gemeenschappen. Uw steun maakt het mogelijk om deze essentiële hulp voort te zetten.